Trong bức tranh thị trường lao động năm 2025, bên cạnh sự tăng trưởng về thu nhập bình quân (đạt khoảng 8,4 triệu đồng/tháng), một vấn đề nan giải vẫn đang tồn tại: Khoảng cách giữa mức lương đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH) và thu nhập thực nhận. Báo cáo mới nhất từ Navigos Group đã chỉ ra những con số đáng suy ngẫm về quyền lợi an sinh của người lao động hiện nay.
1. Thực trạng đóng BHXH "dưới chuẩn" thu nhập
Số liệu khảo sát trên diện rộng cho thấy một nghịch lý trong công tác thực thi chính sách phúc lợi. Dù tỷ lệ tham gia BHXH bắt buộc đạt mức cao (trên 91%), nhưng chất lượng đóng lại chưa đồng nhất. Cụ thể:
Hơn 43% doanh nghiệp chỉ đóng BHXH dựa trên một mức lương cố định, thấp hơn nhiều so với thu nhập thực tế.
Gần 11% đơn vị duy trì việc đóng bảo hiểm sát mức lương tối thiểu vùng (khoảng 4,96 triệu đồng tại Vùng I).
Đáng chú ý, chỉ có 0,12% người lao động được hưởng quyền lợi đóng BHXH trên toàn bộ thu nhập thực nhận hàng tháng.
Tình trạng này diễn ra phổ biến nhất ở nhóm doanh nghiệp quy mô nhỏ hoặc các ngành nghề thâm dụng lao động như bán lẻ, may mặc – nơi áp lực chi phí vận hành thường lấn át năng lực tuân thủ pháp luật.
2. Nghệ thuật "chẻ" thu nhập và kẽ hở pháp lý
Nguyên nhân chính dẫn đến thực trạng này xuất phát từ việc doanh nghiệp cơ cấu lại bảng lương. Thu nhập của nhân sự thường được phân tách thành lương cơ bản (dùng để đóng bảo hiểm) và các khoản phụ cấp, hỗ trợ (không tính đóng bảo hiểm).
Theo quy định, các khoản như tiền thưởng, tiền ăn ca, hỗ trợ xăng xe, điện thoại hay nhà ở không thuộc diện tính đóng BHXH. Việc tận dụng các khoản chi không thường xuyên này giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng chi phí nhân công, nhưng đồng thời cũng tạo ra một "vùng xám" về quyền lợi dài hạn cho người lao động.
3. Những hệ lụy trực diện đối với người lao động
Việc đóng BHXH thấp hơn thu nhập thực tế không đơn thuần là con số trên sổ sách, mà nó trực tiếp làm suy giảm "tấm lưới" an sinh của cá nhân:
Quyền lợi ngắn hạn bị thu hẹp: Các mức trợ cấp ốm đau, thai sản, tai nạn lao động và trợ cấp thất nghiệp đều được tính toán dựa trên mức lương đóng bảo hiểm. Khi mức đóng thấp, số tiền nhận được khi gặp rủi ro sẽ không đủ để bù đắp hụt hẫng về tài chính.
Rủi ro lương hưu thấp: Đây là hệ lụy nghiêm trọng nhất về dài hạn. Mức hưởng lương hưu tỷ lệ thuận với mức đóng và thời gian đóng. Việc đóng ở mức tối thiểu sẽ dẫn đến khoản lương hưu không đủ đáp ứng mức sống cơ bản khi về già.
4. Xu hướng thị trường lao động và định hướng cho doanh nghiệp
Thị trường lao động năm 2025 đang chứng kiến sự chuyển dịch mạnh mẽ. Thu nhập bình quân của nam giới hiện đạt khoảng 9,5 triệu đồng và nữ giới là 7,2 triệu đồng. Trong bối cảnh chuyển đổi số, các doanh nghiệp đang có xu hướng ưu tiên tăng lương và đãi ngộ cho nhóm nhân sự có năng lực công nghệ cao.
Để giữ chân nhân tài và xây dựng thương hiệu tuyển dụng bền vững, doanh nghiệp cần nhìn nhận việc đóng BHXH đúng và đủ không chỉ là trách nhiệm pháp lý, mà còn là cam kết đồng hành cùng sự an tâm của nhân viên. Một chính sách phúc lợi minh bạch chính là nền tảng để thu hút nguồn lực chất lượng cao trong giai đoạn tái cấu trúc thị trường hiện nay.
---------------------------------------
Để được tư vấn và hỗ trợ trực tiếp vui lòng liên hệ:
Hotline CSKH: (028)-3866-4188 (Nhấn phím 1) hoặc
Hotline hỗ trợ: 1900 6154
Website: ts24.com.vn
Email: sales@ts24.com.vn
Facebook: https://www.facebook.com/TS24official