Trong công tác kế toán tại các đơn vị hành chính sự nghiệp (HCSN) có phát sinh hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc dịch vụ, việc xác định chính xác kết quả tài chính cuối kỳ là nhiệm vụ then chốt. Tài khoản 911 đóng vai trò là "phễu" lọc thông tin, giúp kế toán tổng hợp toàn bộ doanh thu và chi phí để xác định thực trạng thặng dư hoặc thâm hụt của đơn vị.
1. Nguyên tắc vận hành của tài khoản 911
Theo quy định tại Thông tư 99/2016/TT-BTC, tài khoản 911 (Xác định kết quả hoạt động) được sử dụng để phản ánh kết quả các hoạt động trong một kỳ kế toán. Đơn vị cần lưu ý các nguyên tắc cốt lõi sau:
Phạm vi áp dụng: Chỉ phản ánh kết quả của các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và các hoạt động khác có tính chất tương đương.
Tính chất tài khoản: Đây là tài khoản trung gian dùng để kết chuyển. Do đó, sau khi thực hiện các bút toán quyết toán, tài khoản 911 tuyệt đối không có số dư cuối kỳ.
Yêu cầu đối chiếu: Mọi khoản doanh thu và chi phí kết chuyển vào tài khoản này phải đảm bảo tính tương xứng và đã được ghi nhận đúng kỳ kế toán.
2. Kết cấu chi tiết của tài khoản 911
Việc nắm vững sơ đồ kế toán giúp tránh các sai sót trong quá trình nhập liệu và lên báo cáo tài chính:
Bên Nợ (Tập hợp chi phí và thặng dư):
Kết chuyển giá vốn hàng hóa, sản phẩm và dịch vụ đã cung cấp trong kỳ.
Kết chuyển các chi phí quản lý, chi phí tài chính và các khoản chi phí phát sinh khác.
Kết chuyển số thặng dư (lãi) vào tài khoản 421.
Bên Có (Tập hợp doanh thu và thâm hụt):
Kết chuyển doanh thu thuần từ hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ.
Kết chuyển doanh thu từ hoạt động tài chính và các nguồn thu nhập khác.
Kết chuyển số thâm hụt (lỗ) vào tài khoản 421.

3. Quy trình hạch toán xác định kết quả kinh doanh
Để hoàn thành việc khóa sổ và xác định kết quả hoạt động, kế toán thực hiện theo quy trình 3 giai đoạn sau:
Giai đoạn 1: Kết chuyển các khoản chi phí Vào thời điểm cuối kỳ, kế toán thực hiện bút toán tổng hợp các loại chi phí:
Nợ TK 911 - Xác định kết quả hoạt động.
Có các TK 632, 635, 642, 811... (Chi phí tương ứng).
Giai đoạn 2: Kết chuyển các nguồn thu nhập Đồng thời, thực hiện đưa các khoản doanh thu và thu nhập khác về tài khoản 911:
Nợ các TK 511, 515, 711... (Doanh thu tương ứng).
Có TK 911 - Xác định kết quả hoạt động.
Giai đoạn 3: Xác định thặng dư hoặc thâm hụt Dựa trên sự chênh lệch giữa hai bên của tài khoản 911, kế toán thực hiện bút toán cuối cùng:
Nếu có thặng dư (Có > Nợ): Ghi Nợ TK 911/ Có TK 421.
Nếu có thâm hụt (Nợ > Có): Ghi Nợ TK 421/ Có TK 911.
4. Những điểm cần lưu ý để tránh sai sót nghiệp vụ
Khi áp dụng Thông tư 99, kế toán viên cần đặc biệt chú ý đến việc phân tách nguồn. Đối với các đơn vị HCSN có cả nguồn ngân sách và nguồn thu tự chủ từ dịch vụ, việc hạch toán nhầm lẫn giữa chi phí hoạt động thường xuyên và chi phí kinh doanh sẽ làm sai lệch bản chất thặng dư/thâm hụt.
Ngoài ra, trước khi kết chuyển doanh thu, hãy đảm bảo các khoản giảm trừ doanh thu (nếu có) đã được xử lý triệt để nhằm phản ánh đúng doanh thu thuần trên tài khoản 911. Việc thực hiện đúng quy trình không chỉ giúp đơn vị minh bạch tài chính mà còn là cơ sở vững chắc cho công tác kiểm toán và quyết toán thuế sau này.
---------------------------------------
Để được tư vấn và hỗ trợ trực tiếp vui lòng liên hệ:
Hotline CSKH: (028)-3866-4188 (Nhấn phím 1) hoặc
Hotline hỗ trợ: 1900 6154
Website: ts24.com.vn
Email: sales@ts24.com.vn
Facebook: https://www.facebook.com/TS24official