Nếu chủ quan, không thực hiện đúng quy định, hộ kinh doanh vẫn có thể bị xử phạt hành chính.

Từ năm 2026, nhiều quy định mới về thuế và kế toán chính thức áp dụng đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Trong đó, nhóm hộ có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm – dù không phải nộp thuế – vẫn cần tuân thủ một số nghĩa vụ quan trọng. Nếu chủ quan, không thực hiện đúng quy định, hộ kinh doanh vẫn có thể bị xử phạt hành chính.

Doanh thu dưới 500 triệu đồng không phải nộp thuế

Ngày 10.12.2025, Quốc hội đã thông qua Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) với 4 chương, 30 điều. Điểm mới đáng chú ý là nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên 500 triệu đồng/năm, đồng thời cho phép trừ mức doanh thu này trước khi tính thuế theo tỉ lệ trên doanh thu.

Song song với đó, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng (GTGT) cũng được điều chỉnh tương ứng lên 500 triệu đồng/năm.

Như vậy, từ năm 2026, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm dưới 500 triệu đồng sẽ không phải nộp thuế GTGT và thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Tuy nhiên, “không phải nộp thuế” không đồng nghĩa với “không phải thực hiện nghĩa vụ kế toán, khai báo”.

Doanh thu dưới 500 triệu vẫn phải ghi sổ kế toán

Theo Điều 4 Thông tư 152/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thuộc diện không chịu thuế GTGT, không phải nộp thuế TNCN vẫn bắt buộc phải ghi sổ kế toán từ năm 2026.

Cụ thể, hộ kinh doanh phải sử dụng Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (mẫu số S1a-HKD) để ghi chép doanh thu phát sinh.

Sổ này được mở nhằm:

Ghi nhận doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ; Là căn cứ xác định hộ kinh doanh có còn thuộc diện không chịu thuế hay đã vượt ngưỡng 500 triệu đồng/năm; Phục vụ việc đối chiếu số liệu với cơ quan thuế khi cần thiết.

Ghi sổ doanh thu thế nào cho đúng?

Thông tư 152/2025/TT-BTC hướng dẫn cụ thể phương pháp ghi Sổ S1a-HKD như sau:

Cột A: Ghi ngày, tháng ghi sổ.

Cột B: Ghi diễn giải doanh thu từ bán hàng hóa, dịch vụ. Hộ kinh doanh có thể ghi theo từng lần phát sinh hoặc ghi gộp theo ngày, tuần, tháng.

Cột 1: Ghi số tiền doanh thu tương ứng.

Việc ghi sổ phải bảo đảm trung thực, đầy đủ, phản ánh đúng doanh thu thực tế. Đây là căn cứ quan trọng để xác định nghĩa vụ thuế khi doanh thu biến động.

Phải thông báo doanh thu với cơ quan thuế trước 31.1 hằng năm

Một điểm mới khác hộ kinh doanh cần đặc biệt lưu ý là nghĩa vụ thông báo doanh thu.

Theo Dự thảo Nghị định quy định việc khai, tính thuế, sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (lần 2), Chính phủ đề xuất:

Trường hợp hộ kinh doanh tự xác định doanh thu hằng năm từ 500 triệu đồng trở xuống, phải thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm với cơ quan thuế chậm nhất là ngày 31.1 hằng năm.

Trường hợp doanh thu trên 500 triệu đồng, hộ kinh doanh phải tự xác định và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế GTGT, TNCN theo quy định.

Nếu sử dụng hóa đơn điện tử hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, hệ thống quản lý thuế sẽ tự động hỗ trợ lập tờ khai thuế.

Trường hợp không sử dụng hóa đơn điện tử, hộ kinh doanh phải tự xác định số thuế phải nộp.

Như vậy, dù thuộc diện không chịu thuế, việc không thông báo doanh thu đúng hạn vẫn có thể bị xử phạt theo quy định về quản lý thuế.

Không nộp thuế nhưng không được “bỏ qua” quy định

Các chuyên gia thuế khuyến cáo, từ năm 2026, hộ kinh doanh doanh thu dưới 500 triệu đồng cần đặc biệt lưu ý 3 nghĩa vụ cơ bản: ghi sổ doanh thu – theo dõi sát mức doanh thu – thông báo đúng hạn cho cơ quan thuế.

Việc tuân thủ đầy đủ các quy định này không chỉ giúp hộ kinh doanh tránh bị xử phạt, mà còn tạo nền tảng minh bạch, thuận lợi nếu quy mô kinh doanh mở rộng và phát sinh nghĩa vụ thuế trong các năm tiếp theo.