Trong quan hệ lao động, các khoản trích đóng bảo hiểm thường là vấn đề được cả người lao động và doanh nghiệp đặc biệt quan tâm. Có một thực tế là nhiều cá nhân vẫn còn nhầm lẫn về tổng mức đóng 32% trên tiền lương căn cứ, dẫn đến tâm lý lo ngại về việc thu nhập thực tế bị sụt giảm.
Bài viết này sẽ phân tích chi tiết cơ cấu đóng góp các loại hình bảo hiểm bắt buộc năm 2026, giúp bạn có cái nhìn chính xác về trách nhiệm và quyền lợi của mình.
1. Phân bổ tỷ lệ đóng bảo hiểm giữa người lao động và doanh nghiệp
Theo quy định hiện hành áp dụng cho năm 2026, tổng mức đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT) và Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) là 32% mức lương làm căn cứ đóng bảo hiểm. Tuy nhiên, gánh nặng tài chính này không đổ dồn lên vai người lao động.
Cơ chế phân bổ được thực hiện như sau:
- Người lao động (NLĐ): Trích đóng 10,5% từ tiền lương hàng tháng.
- Người sử dụng lao động (NSDLĐ): Đóng góp 21,5% dựa trên quỹ lương của doanh nghiệp.
Như vậy, doanh nghiệp đang hỗ trợ mức đóng gấp đôi so với người lao động nhằm đảm bảo các chính sách an sinh bền vững cho nhân sự.
2. Chi tiết cơ cấu đóng góp vào các quỹ thành phần
Để hiểu rõ số tiền đóng bảo hiểm được sử dụng cho mục đích gì, chúng ta cần xem xét bảng phân bổ chi tiết dưới đây:
| Loại hình bảo hiểm | Người lao động đóng (%) | Doanh nghiệp đóng (%) | Tổng cộng (%) |
| Quỹ Hưu trí - Tử tuất | 8,0% | 14,0% | 22,0% |
| Quỹ BHYT | 1,5% | 3,0% | 4,5% |
| Quỹ BHTN | 1,0% | 1,0% | 2,0% |
| Quỹ Ốm đau - Thai sản | - | 3,0% | 3,0% |
| Quỹ TNLĐ - BNN | - | 0,5% | 0,5% |
| Tổng cộng | 10,5% | 21,5% | 32,0% |
(Ghi chú: TNLĐ-BNN: Tai nạn lao động – Bệnh nghề nghiệp)
3. Ý nghĩa của chính sách bảo hiểm đối với người lao động
Việc tham gia bảo hiểm đầy đủ không đơn thuần là nghĩa vụ pháp lý mà còn là "lá chắn" an sinh quan trọng nhất dành cho người lao động. Số tiền trích đóng hàng tháng chính là sự chuẩn bị cho các rủi ro và nhu cầu trong tương lai:
- Bảo vệ sức khỏe: Thông qua Quỹ BHYT, giảm thiểu chi phí khám chữa bệnh.
- Hỗ trợ giai đoạn khó khăn: Quỹ ốm đau, thai sản và tai nạn lao động giúp duy trì thu nhập khi sức khỏe không đảm bảo hoặc trong kỳ sinh nở.
- An toàn khi mất việc: Quỹ BHTN hỗ trợ tài chính và đào tạo nghề trong thời gian tìm kiếm công việc mới.
- Đảm bảo tương lai: Quỹ hưu trí giúp ổn định cuộc sống khi về già, giảm bớt gánh nặng tài chính cho gia đình.
Kết luận: Việc doanh nghiệp đóng góp 21,5% trên quỹ lương cho thấy nỗ lực của đơn vị trong việc chăm sóc và giữ chân nhân tài. Đối với người lao động, việc trích 10,5% thu nhập để đổi lấy một hệ thống an sinh toàn diện là khoản đầu tư dài hạn cần thiết để bảo vệ chính mình và gia đình trước những biến động của cuộc sống.