Không áp dụng giảm trừ gia cảnh đối với hộ kinh doanh là có căn cứ

Liên quan đến đề xuất tăng mức GTGC tính thuế TNCN, có nhiều ý kiến thắc mắc rằng, tại sao chỉ áp dụng GTGC đối với cá nhân làm công ăn lương, mà không áp dụng đối với hộ kinh doanh để đảm bảo sự công bằng? 

 
Trả lời câu hỏi này, bà Tạ Thị Phương Lan, Phó Vụ trưởng Vụ quản lý DN nhỏ và vừa, hộ, cá nhân kinh doanh của Tổng cục Thuế cho biết, theo quy định tại Luật số 71/2014/QH13, để đáp ứng yêu cầu đơn giản, hiệu quả trong chính sách và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh thì đối tượng này ngoài việc áp dụng thuế suất thuế GTGT tương tự như DN, thì thuế TNCN được áp dụng Biểu thuế suất thuế TNCN toàn phần trên doanh thu, với các mức thuế suất của 3 nhóm ngành nghề chính là từ 0,5% (thương mại), 2% (sản xuất, vận tải), 5% (dịch vụ) mà không áp dụng GTGC. Bởi việc xây dựng biểu thuế TNCN đối với hộ kinh doanh đã phải đảm bảo 2 nguyên tắc: (1) hộ kinh doanh được áp dụng tỷ lệ chi phí như DN siêu nhỏ; (2) đảm bảo được tính thêm khoản GTGC theo hình thức xây dựng mức điều tiết thuế TNCN thấp hơn mức thuế TNDN.
 
Cụ thể, đối với ngành thương mại, tỷ lệ thuế TNDN áp dụng đối với DN siêu nhỏ là 1% tính trên doanh thu, nếu quy ngược lại theo thuế suất thuế TNDN thông thường của DN là 20%, thì tổng chi phí được tính là 95%. Hay có thể hiểu, đối với DN siêu nhỏ thì tỷ lệ thuế TNDN điều tiết chỉ là 1%, lợi nhuận sau thuế là 4% và tổng chi phí là 95%. Đối với hộ kinh doanh cùng ngành nghề thương mại chỉ áp dụng thuế suất thuế TNCN trên doanh thu là 0,5%, thì cũng được xác định là tỷ lệ điều tiết thuế TNCN thấp hơn DN 0,5%, lợi nhuận sau thuế cao hơn DN 4,5%, tổng chi phí tương ứng DN 95%. Tương tự như vậy,  đối với ngành dịch vụ, sản xuất thì tỷ lệ điều tiết thuế TNCN đối với hộ kinh doanh đều thấp hơn DN, nhằm mục đích tăng phần lợi nhuận sau thuế so với DN, bù đắp cho khoản GTGC đối với hộ kinh doanh.
 
Với câu hỏi, nếu không điều chỉnh GTGC, thì tại sao lại không điều chỉnh tăng ngưỡng doanh thu 100 triệu đồng để xác định hộ kinh doanh thuộc diện không phải nộp thuế, bà Lan phân tích: ngưỡng doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở xuống dùng để xác định hộ kinh doanh quy mô quá nhỏ không thuộc diện chịu thuế để giảm tải công tác quản lý thuế. Ngưỡng doanh thu này không có ý nghĩa tương đương với mức GTGC. Do đó, đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm, thì việc tính thuế được tính từ đồng đầu tiên, đồng thời yếu tố chi phí và GTGC sẽ được thực hiện thông qua việc áp dụng các mức thuế suất thấp như đã phân tích tại câu hỏi nêu trên. Như vậy, nếu đặt vấn đề thời điểm này Quốc hội đang xem xét điều chỉnh tăng mức GTGC, thì cũng phải điều chỉnh tăng ngưỡng doanh thu xác định đối tượng chịu thuế là không phù hợp. Để xem xét tăng ngưỡng doanh thu làm căn cứ xác định đối tượng chịu thuế, cần nghiên cứu, đánh giá tình hình thực tế trên một giác độ khác của chính sách thuế GTGT và thuế TNCN đối với hộ kinh doanh. Việc này sẽ được xem xét và điều chỉnh nếu thấy phù hợp khi sửa đổi Luật Thuế GTGT và Luật Thuế TNCN./. 

Nguồn: TTC Online